تیتر یک فرصت امروز: ری برندینگ ظریف ایران / نقد هفته سردبیر دنیای تبلیغات

دنیای تبلیغات- نقد هفته-  امیرحسین نوریان- ظریف این روزها شاید رسانه ای ترین مرد جهان است. کاری به این ندارم که در این سه ماه باقی مانده فشار تندروهای داخلی ایران و آمریکا نتیجه نهایی مذاکرات را به چه سرانجامی برساند.  اما مسائل خیلی مهمی تا همین جا اتفاق افتاده که محل تامل است و به آن کار دارم. که چطور ظریف یک تنه پروژه ری برندینگ ایران را انجام داد و پوزیشن جدیدی برای ایرانِ ما در ذهن تک تک افراد دنیا و حتی مردم خودمان ایجاد کرد. حالا همه دنیا ایران را که رسانه های جهانی تصویر دیگری از آن ارائه داده بودند، جور دیگری می شناسند. حالا بعد از نام “ایران”، نا خودگاه دنیا کلمه “مذاکره” در ذهنش  نقش خواهد بست و این بزرگترین دستاورد ظریف است. که  تمام صفاتی که با برنامه، یک عمر توسط دیگر رسانه ها به دروغ به خورد مرد شان داده بودند، حالا جایش را به لغت “مذاکره” داده است. همیشه تغییر ذهنیت بسیار سخت تر و پر هزینه تر از ایجاد ذهنیت است که ظریف و تیمش با تحت الشعاع قرار دادن تمام رسانه های دنیا، همه را به رایگان در جهت تقویت برند بین المللی ایران بکار گرفت. ظریف با مهارت تمام بلد است که ادبیات انقلاب را که مردم داخل خوب می فهمند و با آن زندگی می کنند، با حفظ چهارچوب هایش به ادبیات بین المللی نزدیک و برایشان ترجمه کند. کاری که تا پیش از آن در آن ناکام بودیم. طی این مدت ظریف بارها نمایندگان بزرگترین و قدرتمند ترین کشورهای جهان را تا نیمه شب مجذوب ادبیات و شگردهای جذاب مذاکره اش کرد و آنچه در قاب رسانه های دنیا دیده شد مذاکرات مدام ابرقدرت های دنیا با ایران بود که خود بسیار ارزشمند است. طی این مدت حاشیه های فراوانی به محبوبیت این برند کمک کرد و جامعه جهانی را به تحسین وا داشت. از انتشار عکس هایی که جان کری دستش را ابتدا برای دست دادن با ظریف دراز کرده بود تا تصاویر نشستن ریلکس، غیر رسمی و بی دغدغه اش بر روی صندلی هنگام مذاکراتش.

از استفاده هوشمندانه اش از رسانه های مستند و به روز اجتماعیِ حتی فیلتر در ایران مثل فیس بوک و تویتر برای برقراری ارتباط بی واسطه با دنیا و نشان دادن عزمش برای دستیابی به اهدافش تا گوشزد کردن بسیاری از قوانین داخلی سنای آمریکا به برخی سناتورهایش. اینکه روزنامه های آمریکایی نوشتند که شنیده شده در برخی جلسات ظریف بر سر کری فریادها می زند و نشریات این ها را از ضعف کری دانستند و قدرت ظریف، تا لبخند های مدام و چهره ی بشاش و خستگی نا پذیرش، همه و همه ویژگی های اَبَر برند بین المللی ظریف است که برند یک ملت و یک کشور را، فراتر از ارتقا، که حتی تغییر داد. این چنین است که به دوست و دشمن فهماند در دنیای پیچیده و متمدن امروز، مذاکره در صورت استفاده صحیح، چه قدرتی دارد. برای اولین بار ظریف بود که بطور علنی با ادبیات ماهرانه اش به دنیا نشان داد که بین اسرائیل و آمریکا بر سر بسیاری مسائل از جمله ایران، چه اختلاف نظرات جدی وجود دارد و آن را از دل سالها پنهان کاری، به نفع ایران و ارزش برند ایران عیان ساخت.

 برای شناخت بهتر ظریف بهتر است کتاب خاطراتش با نام “آقای سفیر” را که مصاحبه های مفصل محمد مهدی راجی است بخوانید و ببینید این آقای ظریف چه فرایندی را طی  کرده تا حالا برندش تا این حد ارزشمند است. در مقدمه این کتاب اشاره شده است که “هنری کیسینجر” وزیر خارجه اسبق آمریکا کتاب خود به نام “دیپلماسی” را به این دیپلمات کشورمان تقدیم کرده و نوشته است: تقدیم به دشمن قابل احترامم؛ محمدجواد ظریف!

در بخش دیگری از کتاب ظریف اینطور می گوید:

“درکمیته سوم، بحث حقوق بشر به تازگی علیه ایران مطرح شده بود. بنده مسئول این کمیته شدم و آقایان سعید امامی و سیروس ناصری نیز به عنوان همراه من در جلسات شرکت می کردند.

در آن زمان اصرار داشتیم که حتی اگر کسی یک کلمه نیز راجع به جمهوری اسلامی ایران صحبت کند، ما پاسخ آن را بدهیم. الان در کلاس هایم این موضوع را به عنوان مثال مطرح می کنم. در آن زمان تنها کسانی که با مقررات سازمان ملل متحد آشنایی داشتند، ما بودیم. این مقررات در واقع روش کار است، اما این کار به عقلانیت نیز نیاز دارد. در آن مقطع ما به دلیل کم تجربگی، قسمت عقلش را لحاظ نمی کردیم… آن زمان اروپایی ها راجع به ۲۰ کشور صحبت می کردند و یک دقیقه نیز راجع به ایران می گفتند. ما نیز که جوان و جویای نام بودیم، اصرار داشتیم که در پاسخ به آن، ده دقیقه صحبت کنیم. لذا کار بنده، آقای سیروس ناصری و آقای سعید امامی این شده بود که در جلسه به دقت گوش می کردیم و مطلب می نوشتیم تا من پاسخ بدهم.

در حالی که به اشتباه فکر می کردیم این کار برای دفاع از جمهوری اسلامی لازم است. این از تجربیاتی به شمار می رود که ما به قیمت زیادی یاد گرفتیم، اما دوستان جدید نمی خواهند باور کنند که اگر روشمان را عوض کردیم از سر بی اعتقادی و بی غیرتی نبود، بلکه به خاطر تجربه کسب شده بود که الان دوباره آن کارها را تکرار نکنند”

او در ادامه نیز می گوید: “…البته هدفمان مقدس بود ولی هر کاری روش خودش را دارد و شیوه ما اشتباه بود…”

ظریف حالا در تاریخ ایران و جهان نقش موثری دارد.